انار، اسلحه ای علیه سرطان !

توجه دانشمندان به ترکیبات شیمیایی گیاهی به عنوان سلاح ها قدرتمند در مبارزه علیه سرطان مدام بیشتر می شود. ساختار شیمیایی منحصر به فرد میوه ی انار که  سرشار از تانین های آنتی اکسیدانت و فلاوونوئید است، توجه بسیار از پژوهشگران را به خود جلب نموده است. ساختار های پلی فنولی استخراج شده از میوه ی انار برای شناسایی خواص پیشگیری کننده یا درمان کننده ی سرطان روی چندین مدل حیوانی بررسی شده اند. گرچه داده های آزمایشگاهی و بالینی به نظر متقاعد کننده هستند ولی لازم است بررسی های بالینی دقیق روی انسان انجام  گیرد تا معلوم شود که آیا انار میتواند بخشی از سیستم داروئی ما علیه سرطان باشد یا خیر.

میوه ی انار را میتوان به سه قسمت تقسیم کرد: 1) هسته، که حدود 3 درصد از وزن میوه را تشکیل میدهد؛ 2) قسمت گوشتی حاوی آب میوه که تقریبا 30 درصد وزنی میوه است و 3) پوست که شامل شبکه ی داخلی غشا ها هم می شود.

روغن هسته حاوی لینولئیک اسید کونژوگه به عنوان اسید چرب غالب میباشد که پونیسیک اسید ایزومر عمده ی آن است. سایر ترکیبات روغن شامل استرول ها، استروئید ها و سربروزید هاست.

فعالیت آنتی اکسیدانی انار از آنتی اکسیدان های شناخته شده ی شراب قرمز و چای سبز به مراتب قوی تر است که این خاصیت به محتویات پلی فنولی آن نسبت داده می شود.

تفاوت در ترکیبات فنلی در عصاره های حاصل از آب انار های تجاری و نمونه های آزمایشگاهی گزارش شده است. استفاده از قسمت خوراکی اطراف هسته به تنهایی یا استفاده از میوه ی کامل برای تهیه ی شربت تاثیر بسیار زیادی روی محتویاتی پلی فنولی و در پی آن فعالیت آنتی اکسیدانی آب انار دارد. علاوه بر این استفاده از حلال های مختلف و دما های متفاوت نیز تاثیر قابل توجهی دارد. مشخص شده است که استخراج به وسیله ی متانول و در دمای 60 درجه بهترین متد برای استخراج ترکیبات فنلی است در حالیکه استفاده از آب مقطر نتایج بهتری برای استخراج آنتوسیانین ها بدست میدهد.

از آنجا که تصور می شود عمده ی ترکیبات فنولی انار در پوست و پوسته ی رویی آن هستند، آب انار های صنعتی، که طی فرایند صنعتی آنها انار به طور کامل تحت پرس قرار میگیرند، بر خلاف آب انار های دستی که فقط گوشته ی خوراکی اطراف هسته آب گیری میشود، حاوی میزان فراوانی پونیکالاژین، گالیک اسید و الایژیک اسید هستند. فعالیت ضد قارچی قابل توجهی از پونیکالاژین که در پوسته انار وجود دارد گزارش شده است.

گزارش هایی از اثر مثبت عصاره های مختلف انار بر پیشگیری و درمان سرطان های پروستات، پوست، کولون، ریه ، سینه و خون منتشر شده است. 

منبع :

Deeba N. Syed, Jean-Christopher Chamcheu, Vaqar M. Adhami, and Hasan Mukhtar, Pomegranate Extracts and Cancer Prevention: Molecular and Cellular Activities , Anticancer Agents Med Chem. 2013 Oct; 13(8): 1149–1161